Wnioskodawca: Luiza Łuszcz-Kujawiak (Portiernia Sztuki)
Opis projektu:
Projekt skierowany do młodzieży licealnej. Podejmuje tematykę bardzo szeroko rozumianej inności. Uczestnicy wspólnie stworzą spektakl, na którego kształt złożą się ich historie oraz doświadczenia.
Miejsce realizacji: Łódź
Partnerzy projektu: Małgorzata Mrowicka (XIII Liceum Ogólnokształcące w Łodzi)
Okres realizacji: 14.09-16.10.2020 r.
Przebieg:
W projekt zaangażowało się 18 młodych ludzi z XIII LO w Łodzi. Projekt podejmuje tematykę bardzo szeroko rozumianej inności. Inności, która jest udziałem każdego z nas, choć w bardzo różnym kolorze i wymiarze. Paradoksalnie wspólnym ludzkim doświadczeniem jest poczucie odmienności. Dzieli nas bardzo wiele, ale świadomość i doświadczenie inności nas łączy. W trakcie realizacji projektu zastanawialiśmy się twórczo nad tym pojęciem, poszukując w swoim doświadczeniu różnych jej odcieni. Staraliśmy się wypróbować różne formy ekspresji, by właśnie różnorodnie o różnorodności mówić.
W dniach 14 września – 7 października 2020 r. zrealizowano cykl warsztatów, a efektem finalnym projektu był spektakl teatralny.
TEATR
Zajęcia teatralne były przede wszystkim doświadczeniem nowej grupy, zespołowego działania, wsłuchiwania się w innych, a jednocześnie nauką autentycznego wyrażania siebie. Te warsztaty animowane były przez Joannę Wiśniewską (aktorkę i instruktorkę teatralną) oraz Luizę Łuszcz-Kujawiak (pedagożkę teatru). Wykorzystywaliśmy ćwiczenia integracyjne, techniki pracy w grupie, techniki dramy stosowanej, zadania inspirowane spektaklami zespołu Rmini Protocoll. Ale mniejsza o nazwy. Próbowaliśmy zastanowić się, co nas łączy, a co dzieli, co ogranicza, a co wyzwala, co stwarza szanse rozwoju, a co zamyka w schematach. Dzięki otwartości młodych ludzi i ich chęci dzielenia się swoją energią szybko sformułowaliśmy główny temat naszych zajęć oraz przyszłego spektaklu. To napięcie między byciem sobą a lękiem przed odrzuceniem, między intuicją, której chcielibyśmy zawierzyć, a schematem, któremu musimy się poddać.
MUZYKA
Bratek Gułaj to multiinstrumentalista, muzyk który łączy tradycję z egzotyka. Warsztat z Bartkiem to spotkanie z muzyką, ekspresją, a przede wszystkim z mentalnością afrykańską. Dzięki niemu mogliśmy doświadczać rytmów i dźwięków, ruchu i śpiewu tak odmiennych od naszej europejskiej kultury muzycznej. Zadecydowaliśmy, że instrumentów nie może w finałowym spektaklu zabraknąć. To one tworzą niesamowity klimat wielu scen.
PLASTYKA
Bycie sobą wśród innych oraz w świecie pełnym oczekiwań i obowiązków to niełatwa sprawa. Jak opowiedzieć o swoich potrzebach? Ekspresja plastyczna w formie graffiti okazała się tym razem pomocna. Pod okiem Piotra Chrzanowskiego, grafika i twórcy street-artu, na korytarzu szkolnym XIII LO odbył się swego rodzaju happening, podczas którego uczestnicy projektu stworzyli mural zatytułowany „Manifest akceptacji”. A inspirowana tym właśnie warsztatem scena weszła do przyszłego spektaklu.
FINAŁ
15 października 2020 r. zakończyła się praca z grupą młodzieży z XIII LO w Łodzi. Podsumowaniem działań warsztatowych był krótki spektakl pt. „Podobni, bo różni”. Udało się go pokazać publiczności (niestety nielicznej z powodu ograniczeń covidowych) w Akademickim Ośrodku Inicjatyw Artystycznych w Łodzi.
Spektakl był wynikiem miesięcznej pracy nad tematem inności. Z pierwszych refleksji i zadań teatralnych wyniknęło, że ważną potrzebą młodych ludzi jest autentyczność, bycie sobą w grupie, co nie zawsze daje się łatwo realizować, a często towarzyszy temu uczucie lęku i zagrożenia wykluczeniem. Dalsza praca dotyczyła właśnie tych pojęć. W czasie kolejnych warsztatów teatralnych, plastycznych i muzycznych powstał scenariusz. Wszystkie sytuacje i teksty, które znalazły się w scenariuszu, wynikały z doświadczeń młodych ludzi. Tytuł „Podobni, bo różni” odzwierciedla główną myśl spektaklu i przesłanie, jakie chcielibyśmy pozostawić widzom.
Samo spotkanie z publicznością miało wyjątkowy charakter dla młodzieży. Ta sceniczna wypowiedź była dla nich ważnym wydarzeniem, przede wszystkim dlatego że właśnie była autentyczna i wiarygodna, bo dotyczyła ich własnego doświadczenia. Ponadto była to również okazja do wykorzystania nowych umiejętności (zwłaszcza gry na bębnach) i sprawdzenia się w innej sytuacji (większość pierwszy raz występowała na scenie).
Energia grupy, wspólnego tworzenia, magia teatru wraz z autentyczną chęcią opowiedzenia o czymś ważnym przyniosły bardzo pozytywny efekt. Usłyszeliśmy wiele szczerych podziękowań i ważnych refleksji od widzów. I co równie ważne – chcemy kontynuować te przygodę, choć na razie konieczność pracy zdalnej będzie nam to bardzo utrudniać. Tym bardziej cieszymy się, że główne zajęcia projektowe odbyły się w bezpiecznych warunkach w tradycyjnej formie warsztatów twarzą w twarz.
Ta praktyka pracy zespołowej w bezpośrednim kontakcie z drugim człowiekiem pokazuje po raz kolejny, że bardzo potrzebujemy realnego spotkania, wymiany doświadczeń, wspólnego bycia. Medium sztuki z kolei pozwala na opowiedzenie w sposób uniwersalny, metaforyczny, ale niezmiernie autentyczny, o tym co dla nas ważne.
001
002
003
004
005
006
007
008
009
010
011
012
013
014
015
016
017
018
019
020
021
022
023
024
025
026
027
028
029
030
031
032
033
034
035
036
037
038
039
040
041
042
043
044
045
046
047
048
049
050
051
052
053
054